Herstel en gevolgen

Borstkankerbehandelingen zijn ingrijpend. Veel bijwerkingen verdwijnen als de behandeling voorbij is. Maar bestraling of operaties hebben bijwerkingen waar de patiënten lang of zelfs levenslang last van kunnen hebben. De meest voorkomende klachten zijn lymfoedeem, zenuwpijn en chronische vermoeidheid.

Na behandeling gaat herstel niet altijd vanzelf. Het herstelproces duurt gemiddeld een jaar. Eigenlijk kun je zeggen dat de herstelfase net zolang duurt als de behandelfase, ook gemiddeld een jaar.

Klachten

Tijdens de behandelingen en daarna, heeft iedere borstkankerpatiënt in meer of mindere mate te maken met lichamelijke klachten. Veel voorkomende lichamelijke klachten vind je bij de informatie over de verschillende behandelingen.

Lees meer over lymfoedeem, extreme vermoeidheid en zenuwpijn.

Maar er zijn ook vaak mentale klachten. Je voelde je gezond en ineens was er die ziekte. Patiënten vertellen dat er in dat eerste jaar na de diagnose nauwelijks tijd is voor de verwerking. In de eerste periode wordt de meeste tijd opgeslokt door onderzoeken, uitslagen, medische behandelingen en de nodige bijwerkingen. Bij velen komen de emoties pas later, als de behandelingen grotendeels achter de rug zijn. De een doorloopt het ziekteproces heel vlot, de ander heeft daar meer tijd voor nodig. Het is van tevoren moeilijk in te schatten hoe dat verloopt, iedereen is immers uniek.

Nazorg

In sommige klinieken krijg je zes tot twaalf weken na je laatste behandeling de mogelijkheid om met de mammacare-verpleegkundige van gedachten te wisselen. Zo'n gesprek gaat dan over de emotionele kant van de ziekte. Lukt het je om weer wat routine in je leven te brengen, of heb je extra steun nodig?

De mammacare-verpleegkundige kan je hiermee helpen. Soms door een tweede gesprek, soms door je in contact te brengen met lotgenoten. Ervaringen uitwisselen kan een hoop rust geven. Ziekenhuizen hebben vaak goede en praktische nazorg, bijvoorbeeld via een Dienst Begeleiding en Ondersteuning, maar voor deze nazorg kun je ook terecht in inloophuizen en in gespecialiseerde instituten.

Sommige instellingen hebben speciale revalidatieprogramma's voor kankerpatiënten. Deze programma's bestaan uit verschillende onderdelen, zoals lotgenotencontact, individuele gesprekken, conditietraining, fysio- of ergotherapie. Deze programma’s starten al tijdens de behandeling. Er zijn intensieve varianten (zo'n drie dagen per week) en varianten waar je wekelijks bij elkaar komt. Het is goed zo'n programma snel na alle behandelingen te beginnen, maar ook jaren na de behandeling kan het zinvol zijn.

Enkele zinvolle verwijzingen:

• www.herstelenbalans.nl,
• www.verderinbalans.nl,
• www.verderinbalanszob.nl.

Kanker en sport

De Stichting Kanker en Sport biedt kankerpatiënten een specifiek sportprogramma aan. Deze stichting raadt kankerpatiënten aan niet alleen actief te zijn tijdens de herstelperiode, maar al vanaf het moment van de diagnose. Het gaat hierbij niet om prestatie maar om een actieve levensstijl. Iedereen doet dat op zijn eigen niveau. De stichting biedt naast begeleiding ook workshops van bekende Nederlandse sporters die kanker hebben overwonnen.

Informatie:

• www.stichtingkankerensport.nl
• www.tegenkracht.nl

Goed verzorgd, beter gevoel

Er goed uitzien kan een stimulans zijn om je beter te voelen. Het programma ‘Goed verzorgd, beter gevoel', informeert over de uiterlijke verzorging bij kanker. Deze stichting informeert en verzorgt cursussen en workshops op locatie.

Informatie: www.goedverzorgdbetergevoel.nl

Voldoende energie

Door de lichamelijke en psychische gevolgen van het hebben van kanker en de bijbehorende behandelingen heb je misschien minder zin in eten. Maar als je minder eet dan uw lichaam nodig heeft, val je af. Verlies je in korte tijd veel gewicht (meer dan drie kilo in een maand, of zes kilo in een halfjaar), dan is het belangrijk dat je extra aandacht besteedt aan je eet- en drinkgewoontes.

Voeding

Voor iedereen is voeding belangrijk, maar als je kanker hebt is dit nog belangrijker. Zo wordt spierafbraak voorkomen en houd je je lichaam fit en weerbaar. Als je verstandig eet, kun je de behandeling beter aan en herstel je sneller. Het is vooral van belang om gevarieerd te eten, zodat je naast fruit en groenten ook voldoende vezels, vitamines en mineralen binnenkrijgt.

Gewichtsverlies voor of tijdens de behandeling is niet goed voor je. De behandelingen vallen zwaarder en het herstel kan langer duren. Als je jezelf te zwaar vond, vind je een paar pondjes minder waarschijnlijk geen probleem. Toch is dit niet de goede periode om af te vallen, dus blijf goed eten. Sommige vrouwen komen juist aan tijdens hun behandeling. Bij borstkanker komt dit relatief vaak voor bij hormoontherapie. Minder eten is dan geen goede optie. Je kunt er wel naar streven het gewicht gelijk te houden, zo nodig met de hulp van een diëtist.

Zoeken naar alternatieven

Als je advies over voeding wilt kun je dit met je arts of diëtist bespreken. Misschien ben je tijdens de chemotherapie te misselijk, of is je smaak zo veranderd dat eten op zich een uitdaging is. De arts of diëtist helpt je bij het zoeken naar een alternatief.

Meer informatie

Voeding bij kanker van het KWF Kankerbestrijding